Make your own free website on Tripod.com
Hoa Mai

Ma Xun l ma ca danh hoa v ca giai nhn ti t. Cao B Qut, mt trong nhng k s lng danh, cng l ngܩi rt yu hoa. Trong bi th Hoi Nhn (Nh Ngܩi) ng vit:
Giai nhn nan ti ǡc
Trt yu hoa nn dang du vi tnh
Mi ty hin nguyt gc chnh chnh
Ru r lm, xun v oanh nh...

Bn c bit Cao B Qut yu hoa g khng? Chnh l Hoa Mai.
ng th nhn iu khi Nj li bt tch trong hai cu i ch Hn:
Thp ti lun giao cu c kim
Nht sinh th bi mai hoa.
Tm dch l:
Ln li mܩi nm tm kim bu
Cui u mt thu trܧc hoa mai.

Cao B Qut khng nhng l ngܩi bit cm bt m cn bit cm kim - tt nhin khng phi l th kim vy mu ca nhng st th giang h m l th kim bu ca ngܩi c ch ln ܮc ng nhc ljn trong bi Ti T a Cng Ph:
Bi ph Dng Hng d nghim t, th xin tng bn qu ra ljn min ng Hi Nj ta eo vng th kim, quyt xoay bch c li lu i...

Mt k s c li ni v hnh ng chc tri khuy nܧc nh ng m mt ǩi ci u trܧc hoa mai vi tm lng knh cn chim ngܫng. Hoa mai ܮc ng ǥt ngang hng vi nhng thanh c kim.
Mt ngܩi cm kim khc l danh tܧng Trn Quang Khi, ngܩi thng qun Nguyn trong trn Chng Dng ly lng, lc v gi i qua bn Lu Gia ( lng Lu X tnh Hng Yn) cng nhn hoa mai vi bao mi hoi cm:
... Thi Bnh ch k thin l
L i sn h nh bch nin
Thi khch trng lai u pht bch
Mai hoa nh tuyt chiu tnh xuyn.
Tm dch l:
... D ph y bao nghn dm
Non nܧc triu xa tri my ǩi
Qua ving lng th u bc
Hoa mai nh tuyt chiu lng vi ( Ng Tt T)

Thin s Mn Gic ǩi L trܧc khi vin tch Nj li mt bi k ch c my cu ngn ngi nhng bt h:
... Mc v xun tn hoa lc tn
nh tin tc d nht chi mai
(Ch bo xun tn hoa rng ht
m qua sn trܧc mt cnh mai)

Sau ny c mt ngܩi con gi Vit nam t chn ci cht Nj cu nguyn cho dn tc ܮc tn sinh. l ch Phan Th Mai, php danh Diu Hunh, hiu Nht Chi Mai - sinh vin Si Gn, t thiu vo nm 1967 Nj phn i cuc chin tranh xm lܮc ca M - ngy, i ha bnh cho Vit Nam. Bt hiu Nht Chi Mai ca ch ly t bi k ca thin s Mn Gic.
Cy mai mc nhiu ni trn mt t v tr thnh danh hoa t lu ǩi. Hng ngn nm trܧc hoa mai i vo vn hc Trung Quc. Th ܩng c cu:
Xun nht kh a v hn hn
Cu ܩng mai lc nguyt mng lung
Tm dch:
Ma xun qua mi bao nim hn
Thm c mai ri, bng nguyt t

Nh th Vng duy ǩi ܩng cng c my cu:
Lai nht song tin
Hn mai trܧc hoa v
Tm dch:
Ngy ngy ng da bn sng
Hi xem mai lnh gn n hoa?

i Tng danh s T ng Pha cng tng xc cm trܧc cnh mai n khi i qua thn Hoi Nam:
Xun phong lnh thܮng Hoi Nam thn
Tch nin mai hoa tng on hn...
Tm dch:
Gi Xun u ni thn nam
Nm xa mai rng lng cng ngn ng

Hn 300 nm sau Vit Nam c mt k s cng mt tm c, cng mt s phn v tm s hao hao ging T ng Pha - l Nguyn tri - Thn th s nghip ca Nguyn Tri ln lao l th m cui ǩi ng ch c mt ܧc mun tht n gin:
Duy hu c sn tm v on
H th kt c hܧng mai bin...
Tm dch:
Ch c non xa lng chng dt
Bao gi lu dng cnh hng mai?

Hoa mai l hoa g m bao nhiu tao nhn, mc khch, danh s ti hoa NJu ngܫng m ljn th?
Nhng ngܩi yu hoa mai c th k ra c trm ging loi, mi loi NJu c nhng u im v ci p ring ca n. C loi mai trng x lnh, mai vng x nng. C loi mc thnh rng ni hoang d. C loi ܮc vun trng, lai ghp tng cy mt trong chu qu. Tt c cc ging loi khc nhau NJu c nhng ǥc im lm nn v p chung nht:
Mai l loi hoa p ct cch.
Mai ct cch, tuyt tinh thn (Truyn Kiu - Nguyn Du)

N l hnh nh ca ngܩi con gi mnh mai thanh t, c sc chinh phc bng ci p tinh thn hn l ci p hnh th. Mt k tc t no cng c th ci xung hn ln a hoa hng nhng vi hoa mai th ljn nh Cao B Qut cng ci u chim bi.
Mai l hoa nh thc ma xun ca t tri v trong lng ngܩi. y l ǥc im quan trng nht. Thng qua loi hoa ny, con ngܩi tܪng chng c th gi gm nhng g tt p nht ca lng mnh v n nhn nhng g tt p nht t bn ngoi. Bi th, nhng tm hn thanh cao nht thܩng thch lm bn vi hoa mai v cng ch nhng ngܩi ny mi cm nhn ܮc y ci p ca loi hoa ny.
Ngܩi xa gi Mai Lan Cc Trc l nhm t hu. Trong bn ngܩi bn hin ny, hoa mai ܮc xp hng u. Vua L Thnh Tn, nguyn soi ca hi th Tao n c bi th vnh cy mai trong Hng c quc m thi tp nh sau:
Tri cnh nam chim mt chi
Tin xun mi mi im cy mai
Tinh thn sng thu trng tnh
Ct cch ng khi gi thi
Tit cng trܮng phu thng y bn
Nt trong qun t trc l i
Nh truyn thanh bch ging tng khi
Ph xng danh thm nj nht khi.

n k vng gi thanh cao nh vua L Thnh Tn cn phi cng nhn l nj nht danh khi th hoa mai ng l nj nht danh hoa.

AT
(Trch t K Thut Trng v Ghp Mai ca Hunh Vn Thi)